Plug-in Hybrid คืออะไร? ต่างจาก Hybrid และ EV อย่างไร?

ในยุคที่รถยนต์พลังงานทางเลือกได้รับความนิยมมากขึ้น ผู้ซื้อรถอาจพบคำเรียกหลายแบบ ไม่ว่าจะเป็น EV, Hybrid, Plug-in Hybrid, PHEV หรือรถยนต์ไฟฟ้า 100% จนเกิดคำถามว่ารถแต่ละประเภทแตกต่างกันอย่างไร และระบบใดเหมาะกับการใช้งานของตนเองมากที่สุด

หนึ่งในระบบที่ได้รับความสนใจคือ Plug-in Hybrid หรือ PHEV ซึ่งเป็นรถที่มีทั้งมอเตอร์ไฟฟ้า แบตเตอรี่แรงดันสูง และเครื่องยนต์สันดาป โดยจุดแตกต่างสำคัญจาก รถ Hybrid ทั่วไปคือสามารถเสียบปลั๊กเพื่อชาร์จไฟจากภายนอกได้

รถ PHEV จึงสามารถใช้ไฟฟ้าสำหรับการเดินทางประจำวัน และใช้เครื่องยนต์เมื่อเดินทางเกินระยะทางของแบตเตอรี่ ช่วยลดความกังวลเรื่องระยะทางและสถานีชาร์จเมื่อเทียบกับ รถยนต์ไฟฟ้า 100%

บทความนี้จะอธิบายว่า Plug-in Hybrid คืออะไร? มีหลักการทำงานอย่างไร? แตกต่างจาก Hybrid และ EV ตรงไหน? รวมถึงข้อดี ข้อจำกัด และวิธีประเมินว่ารถประเภทนี้เหมาะกับคุณหรือไม่?

Plug-in Hybrid คืออะไร?

Plug-in Hybrid Electric Vehicle หรือ PHEV คือรถยนต์ที่ใช้แหล่งพลังงาน 2 ระบบ ได้แก่

• พลังงานไฟฟ้าที่เก็บอยู่ในแบตเตอรี่แรงดันสูง
• เชื้อเพลิงสำหรับเครื่องยนต์สันดาป เช่น น้ำมันเบนซิน

รถ PHEV มีทั้งมอเตอร์ไฟฟ้า เครื่องยนต์ ถังน้ำมัน แบตเตอรี่แรงดันสูง และช่องเสียบชาร์จไฟ โดยสามารถชาร์จแบตเตอรี่จากแหล่งจ่ายไฟภายนอก เช่น เครื่องชาร์จที่บ้าน หรือ สถานีชาร์จรถยนต์ไฟฟ้า ได้

เมื่อแบตเตอรี่มีพลังงานเพียงพอ รถอาจขับเคลื่อนด้วยมอเตอร์ไฟฟ้าเป็นหลัก เมื่อพลังงานลดลงหรือระบบต้องการกำลังเพิ่มเติม เครื่องยนต์สามารถเข้ามาช่วยขับเคลื่อนหรือผลิตพลังงานตามรูปแบบของรถแต่ละรุ่น

กระทรวงพลังงานสหรัฐฯ อธิบายว่า PHEV ใช้แบตเตอรี่จ่ายพลังงานให้มอเตอร์ไฟฟ้า พร้อมมีเชื้อเพลิงอีกประเภทสำหรับเครื่องยนต์ โดยแบตเตอรี่สามารถรับพลังงานจากการเสียบชาร์จ เครื่องยนต์ และระบบสร้างพลังงานกลับขณะชะลอความเร็วได้

พูดให้เข้าใจง่าย รถ PHEV คือรถที่สามารถใช้ไฟฟ้าได้คล้าย EV ในการเดินทางระยะหนึ่ง แต่ยังมีเครื่องยนต์และถังน้ำมันรองรับเมื่อต้องเดินทางไกล

PHEV ย่อมาจากอะไร?

PHEV ย่อมาจาก Plug-in Hybrid Electric Vehicle ซึ่งสามารถแปลได้ว่า “รถยนต์ไฟฟ้าปลั๊กอินไฮบริด”

คำแต่ละส่วนมีความหมายดังนี้

• Plug-in: สามารถเสียบปลั๊กชาร์จไฟจากภายนอกได้
• Hybrid: มีระบบขับเคลื่อนหรือแหล่งพลังงานมากกว่าหนึ่งแบบ
• Electric Vehicle: ใช้มอเตอร์ไฟฟ้าและแบตเตอรี่ในการขับเคลื่อน

แม้ชื่อจะมีคำว่า Electric Vehicle แต่ PHEV ไม่ใช่รถไฟฟ้า 100% เพราะยังมีเครื่องยนต์สันดาปและสามารถเติมน้ำมันได้

ส่วนประกอบสำคัญของรถ Plug-in Hybrid

ระบบของรถ PHEV อาจแตกต่างกันตามผู้ผลิต แต่โดยทั่วไปประกอบด้วยอุปกรณ์สำคัญดังนี้

เครื่องยนต์สันดาป

เครื่องยนต์ใช้น้ำมันเป็นเชื้อเพลิง มีหน้าที่ช่วยขับเคลื่อนรถ ผลิตพลังงาน หรือทำงานร่วมกับมอเตอร์ไฟฟ้า ขึ้นอยู่กับรูปแบบระบบขับเคลื่อน

มอเตอร์ไฟฟ้า

มอเตอร์เปลี่ยนพลังงานไฟฟ้าจากแบตเตอรี่ให้เป็นแรงขับเคลื่อน บางรุ่นมีมอเตอร์มากกว่าหนึ่งตัวเพื่อรองรับระบบขับเคลื่อนสี่ล้อหรือเพิ่มสมรรถนะ

แบตเตอรี่แรงดันสูง

แบตเตอรี่ใช้เก็บพลังงานสำหรับมอเตอร์ไฟฟ้า โดยทั่วไปมีความจุมากกว่าแบตเตอรี่ของรถ Hybrid ที่เสียบปลั๊กไม่ได้ จึงสามารถขับด้วยไฟฟ้าล้วนได้ไกลกว่า หากต้องการเข้าใจโครงสร้างและหน้าที่ของแบตเตอรี่เพิ่มเติม สามารถอ่าน แบตเตอรี่รถยนต์ไฟฟ้าคืออะไร ได้

ช่องเสียบชาร์จ

ช่องเสียบชาร์จทำให้รถรับพลังงานไฟฟ้าจากภายนอกได้ ซึ่งเป็นองค์ประกอบสำคัญที่ทำให้ PHEV ต่างจาก HEV

ถังน้ำมัน

รถ PHEV ยังมีถังน้ำมันสำหรับเครื่องยนต์ ทำให้สามารถเติมเชื้อเพลิงและเดินทางต่อได้เมื่อไม่สะดวกชาร์จไฟ

อินเวอร์เตอร์และชุดควบคุมกำลัง

อุปกรณ์เหล่านี้ควบคุมการส่งผ่านพลังงานระหว่างแบตเตอรี่ มอเตอร์ เครื่องยนต์ และระบบไฟฟ้าภายในรถ

ระบบ Regenerative Braking

ขณะชะลอความเร็วหรือเบรก มอเตอร์สามารถเปลี่ยนพลังงานจากการเคลื่อนที่กลับเป็นพลังงานไฟฟ้าเพื่อเก็บไว้ในแบตเตอรี่ กระบวนการนี้เรียกว่า Regenerative Braking ซึ่งช่วยนำพลังงานบางส่วนกลับมาใช้ใหม่

อย่างไรก็ตาม พลังงานจาก Regenerative Braking เป็นเพียงการนำพลังงานบางส่วนกลับมาใช้ ไม่สามารถทดแทนการเสียบชาร์จได้ทั้งหมด

Plug-in Hybrid ทำงานอย่างไร?

รถ PHEV ไม่มีรูปแบบการทำงานเพียงแบบเดียว ระบบจะพิจารณาระดับแบตเตอรี่ ความเร็ว อุณหภูมิ แรงกดคันเร่ง โหมดการขับขี่ และเงื่อนไขอื่นก่อนเลือกว่าเครื่องยนต์หรือมอเตอร์ควรทำงานอย่างไร

หลักการทำงานทั่วไปแบ่งออกได้ดังนี้

1. ขับเคลื่อนด้วยไฟฟ้าในโหมด EV

เมื่อแบตเตอรี่มีพลังงานเพียงพอ รถอาจใช้มอเตอร์ไฟฟ้าเป็นหลักโดยไม่ต้องใช้เครื่องยนต์ เหมาะกับการเดินทางระยะสั้น การใช้งานในเมือง และเส้นทางไป–กลับที่อยู่ภายในระยะไฟฟ้าของรถ

ขณะใช้ไฟฟ้าล้วน รถจะไม่มีไอเสียออกจากปลายท่อ แต่ยังมีการใช้พลังงานจากการผลิตไฟฟ้าต้นทางตามแหล่งพลังงานที่นำมาชาร์จ

แม้จะแสดงโหมด EV เครื่องยนต์อาจยังเริ่มทำงานได้ในบางสถานการณ์ เช่น

• ผู้ขับเร่งอย่างรุนแรง
• ต้องการกำลังสูง
• สภาพอากาศหรืออุณหภูมิไม่เหมาะสม
• ระบบต้องอุ่นเครื่องยนต์
• แบตเตอรี่มีพลังงานต่ำ
• รถต้องใช้เครื่องยนต์สนับสนุนระบบทำความร้อน
• ผู้ขับเลือกโหมดที่เน้นสมรรถนะ

พฤติกรรมจริงขึ้นอยู่กับระบบของรถแต่ละรุ่น

2. เครื่องยนต์และมอเตอร์ทำงานร่วมกัน

เมื่อรถต้องการกำลังสูง เช่น เร่งแซง ขึ้นทางลาดชัน หรือใช้ความเร็วสูง ระบบอาจให้เครื่องยนต์และมอเตอร์ทำงานร่วมกัน

การทำงานร่วมกันช่วยเพิ่มกำลังและแรงบิด รวมถึงช่วยให้เครื่องยนต์ทำงานในช่วงที่มีประสิทธิภาพมากขึ้น

รถ PHEV บางรุ่นใช้มอเตอร์เป็นตัวขับเคลื่อนหลัก และใช้เครื่องยนต์ผลิตไฟหรือช่วยขับเคลื่อนในบางช่วง ขณะที่บางรุ่นสามารถใช้ทั้งเครื่องยนต์และมอเตอร์ส่งกำลังไปยังล้อโดยตรง

3. ทำงานแบบรถ Hybrid เมื่อพลังงานสำหรับ EV ลดลง

เมื่อพลังงานที่จัดสรรไว้สำหรับการขับด้วยไฟฟ้าลดลง รถไม่ได้ปิดระบบไฟฟ้าแล้วเปลี่ยนเป็นรถน้ำมันธรรมดาทันที แต่โดยทั่วไปจะทำงานคล้าย ระบบ Hybrid โดยบริหารการทำงานระหว่างเครื่องยนต์และมอเตอร์ตามเงื่อนไขของรถ

ระบบยังสามารถ

• ใช้มอเตอร์ช่วยออกตัว
• ดับเครื่องยนต์เมื่อหยุดรถ
• สร้างพลังงานกลับขณะเบรก
• ใช้มอเตอร์ช่วยเครื่องยนต์
• บริหารระดับแบตเตอรี่ไว้สำหรับการทำงานของระบบ Hybrid

กระทรวงพลังงานสหรัฐฯ ระบุว่า PHEV โดยทั่วไปจะใช้ไฟฟ้าจนแบตเตอรี่ใกล้ถึงระดับที่ระบบกำหนด ก่อนเปลี่ยนไปใช้เครื่องยนต์หรือทำงานในลักษณะไฮบริดโดยอัตโนมัติ

4. ชาร์จพลังงานกลับขณะเบรก

เมื่อผู้ขับถอนคันเร่งหรือเหยียบเบรก มอเตอร์บางตัวจะเปลี่ยนบทบาทเป็นเครื่องกำเนิดไฟฟ้า ช่วยชะลอรถและส่งพลังงานกลับเข้าสู่แบตเตอรี่

ระบบนี้ช่วยลดการสูญเสียพลังงาน แต่ปริมาณไฟที่ได้ขึ้นอยู่กับความเร็ว การเบรก ระดับแบตเตอรี่ และการตั้งค่าของรถ

รถ PHEV มีระบบขับเคลื่อนกี่แบบ?

รูปแบบทางวิศวกรรมของรถ Plug-in Hybrid สามารถแบ่งกว้าง ๆ ได้หลายประเภท

Series Hybrid

ในระบบ Series Hybrid มอเตอร์ไฟฟ้าเป็นตัวขับเคลื่อนล้อเป็นหลัก ส่วนเครื่องยนต์มีหน้าที่ผลิตกระแสไฟฟ้าหรือรักษาระดับพลังงานให้ระบบ

ข้อดีคือให้ความรู้สึกในการขับใกล้เคียงรถไฟฟ้า แต่ประสิทธิภาพเมื่อเดินทางด้วยความเร็วสูงเป็นเวลานานขึ้นอยู่กับการออกแบบของระบบ

Parallel Hybrid

เครื่องยนต์และมอเตอร์สามารถส่งกำลังไปยังล้อได้ทั้งคู่ รถอาจใช้เครื่องยนต์เพียงอย่างเดียว มอเตอร์เพียงอย่างเดียว หรือใช้ทั้งสองระบบร่วมกัน

Series-Parallel Hybrid

เป็นระบบผสมที่สามารถสลับระหว่างการทำงานแบบ Series และ Parallel ตามความเร็ว กำลังที่ต้องการ และระดับแบตเตอรี่

ผู้ซื้อไม่จำเป็นต้องเลือกรถจากชื่อระบบเพียงอย่างเดียว ควรพิจารณาความประหยัด การตอบสนอง ความนุ่มนวล และพฤติกรรมของรถจากการทดลองขับจริงด้วย

Plug-in Hybrid ต่างจาก Hybrid อย่างไร?

รถ Hybrid หรือ HEV และรถ Plug-in Hybrid มีทั้งเครื่องยนต์ มอเตอร์ และแบตเตอรี่เหมือนกัน แต่มีความแตกต่างสำคัญเรื่องการเสียบชาร์จและขนาดแบตเตอรี่

รถ Hybrid หรือ HEV

HEV ย่อมาจาก Hybrid Electric Vehicle เป็นรถที่ใช้เครื่องยนต์ร่วมกับมอเตอร์ไฟฟ้า แต่ไม่สามารถเสียบปลั๊กชาร์จแบตเตอรี่แรงดันสูงจากภายนอกได้

แบตเตอรี่ของ HEV จะรับพลังงานจาก

• เครื่องยนต์
• ระบบ Regenerative Braking
• การบริหารพลังงานภายในรถ

แบตเตอรี่มักมีขนาดเล็กกว่า PHEV และใช้เพื่อช่วยออกตัว ลดการทำงานของเครื่องยนต์ หรือขับด้วยไฟฟ้าระยะสั้นในบางเงื่อนไข

กระทรวงพลังงานสหรัฐฯ อธิบายว่า HEV ไม่สามารถเสียบชาร์จได้ โดยแบตเตอรี่รับพลังงานจากเครื่องยนต์และการสร้างพลังงานกลับขณะเบรก

รถ Plug-in Hybrid หรือ PHEV

PHEV สามารถเสียบชาร์จได้ และมักมีแบตเตอรี่ใหญ่กว่า HEV จึงสามารถใช้พลังงานไฟฟ้าในการเดินทางประจำวันได้มากกว่า

เมื่อระยะทางเกินกว่าพลังงานในแบตเตอรี่ เครื่องยนต์จะเข้ามาช่วย ระบบจึงเหมาะกับผู้ที่ต้องการใช้ไฟฟ้าในชีวิตประจำวันแต่ยังต้องเดินทางไกลเป็นบางครั้ง

ตารางเปรียบเทียบ Hybrid กับ Plug-in Hybrid

Plug-in Hybrid ต่างจาก EV อย่างไร?

รถ PHEV และรถยนต์ไฟฟ้า 100% สามารถเสียบปลั๊กชาร์จได้เหมือนกัน แต่ระบบขับเคลื่อนและรูปแบบการใช้งานแตกต่างกัน

รถยนต์ไฟฟ้า 100% หรือ BEV

BEV ย่อมาจาก Battery Electric Vehicle ใช้มอเตอร์ไฟฟ้าและแบตเตอรี่เป็นระบบขับเคลื่อนหลัก ไม่มีเครื่องยนต์สันดาปและไม่มีถังน้ำมัน

พลังงานทั้งหมดต้องมาจากการชาร์จไฟ รถ EV ไม่มีไอเสียจากปลายท่อระหว่างการขับขี่ เนื่องจากไม่มีเครื่องยนต์สันดาป

รถ Plug-in Hybrid หรือ PHEV

PHEV ใช้ทั้งไฟฟ้าและน้ำมัน จึงสามารถเดินทางต่อด้วยเครื่องยนต์เมื่อพลังงานสำหรับการขับด้วยไฟฟ้าลดลง

ข้อดีคือมีความยืดหยุ่นสำหรับการเดินทางไกล แต่รถยังต้องดูแลทั้งระบบเครื่องยนต์และระบบไฟฟ้า

ตารางเปรียบเทียบ PHEV กับ EV

เปรียบเทียบ EV, Hybrid และ Plug-in Hybrid

PHEV ต่างจาก Range Extender หรือ EREV อย่างไร?

PHEV และรถ Range Extender มีทั้งแบตเตอรี่ มอเตอร์ และเครื่องยนต์เหมือนกัน แต่หลักการส่งกำลังอาจต่างกัน

PHEV

รถ PHEV หลายรุ่นสามารถให้ทั้งเครื่องยนต์และมอเตอร์ส่งกำลังไปยังล้อ หรือสลับรูปแบบการทำงานตามสถานการณ์

EREV หรือ Range Extender

รถ EREV โดยทั่วไปใช้มอเตอร์ไฟฟ้าเป็นตัวขับเคลื่อนล้อ ส่วนเครื่องยนต์ทำหน้าที่ผลิตไฟฟ้าเพื่อสนับสนุนแบตเตอรี่เป็นหลัก

อย่างไรก็ตาม คำเรียกทางการตลาดและโครงสร้างระบบอาจแตกต่างตามผู้ผลิต จึงควรดูแผนผังระบบขับเคลื่อนของรถแต่ละรุ่น ไม่ควรพิจารณาจากชื่อเพียงอย่างเดียว

ข้อดีของ Plug-in Hybrid

1. ใช้ไฟฟ้าในชีวิตประจำวันได้

หากระยะทางไป–กลับในแต่ละวันไม่เกินระยะไฟฟ้าของรถ และผู้ใช้ชาร์จทุกวัน การเดินทางส่วนใหญ่อาจใช้มอเตอร์ไฟฟ้าโดยไม่ต้องใช้เครื่องยนต์มากนัก

เหมาะกับการเดินทาง เช่น

• บ้านไปที่ทำงาน
• รับส่งสมาชิกในครอบครัว
• ซื้อสินค้าใกล้บ้าน
• เดินทางในเมือง
• ใช้งานระยะสั้นเป็นประจำ

2. ลดการใช้น้ำมันเมื่อชาร์จสม่ำเสมอ

ความประหยัดของ PHEV ขึ้นอยู่กับสัดส่วนการใช้ไฟฟ้า หากผู้ใช้ชาร์จเป็นประจำและเดินทางอยู่ในระยะ EV ก็สามารถลดการใช้น้ำมันได้มาก

ในทางกลับกัน หากไม่ชาร์จ รถต้องบรรทุกน้ำหนักแบตเตอรี่และระบบไฟฟ้าไปพร้อมกับใช้เครื่องยนต์ ความประหยัดอาจลดลงอย่างชัดเจน

หน่วยงานด้านพลังงานของสหรัฐฯ ระบุว่าการใช้ไฟฟ้าจากโครงข่ายสำหรับการเดินทางบางส่วนหรือทั้งหมดสามารถช่วยลดการใช้เชื้อเพลิงและค่าเดินทางเมื่อเทียบกับรถทั่วไป แต่ผลจริงขึ้นอยู่กับวิธีใช้งานและต้นทุนพลังงาน

3. เดินทางไกลได้ยืดหยุ่น

เมื่อแบตเตอรี่สำหรับ EV ลดลง ผู้ใช้สามารถเดินทางต่อโดยอาศัยเครื่องยนต์และเติมน้ำมันตามปกติ จึงไม่ต้องวางแผนสถานีชาร์จทุกช่วงเหมือนการใช้ EV ในบางเส้นทาง

4. ลดความกังวลเรื่องระยะทาง

ผู้ใช้ที่ยังไม่มั่นใจเรื่องเครือข่ายชาร์จหรือมีเส้นทางเดินทางไม่แน่นอนอาจรู้สึกสบายใจกับระบบสำรองจากเครื่องยนต์

5. ขับเงียบและตอบสนองดีในโหมดไฟฟ้า

มอเตอร์ไฟฟ้าให้แรงบิดได้รวดเร็ว ทำให้การออกตัวและการขับในเมืองมีความนุ่มนวลและเงียบกว่าเมื่อเครื่องยนต์ไม่ทำงาน

6. อาจให้สมรรถนะสูง

รถบางรุ่นรวมกำลังจากเครื่องยนต์และมอเตอร์เพื่อเพิ่มอัตราเร่งหรือรองรับระบบขับเคลื่อนสี่ล้อ แต่สมรรถนะจะแตกต่างตามการออกแบบของแต่ละรุ่น

7. ไม่มีไอเสียจากปลายท่อขณะใช้ไฟฟ้าล้วน

เมื่อรถทำงานด้วยไฟฟ้าเพียงอย่างเดียว จะไม่มีการปล่อยมลพิษจากปลายท่อในช่วงนั้น อย่างไรก็ตาม ผลกระทบรวมยังขึ้นอยู่กับแหล่งผลิตไฟฟ้า การผลิตรถ และการใช้เครื่องยนต์ด้วย

ข้อเสียและข้อจำกัดของ Plug-in Hybrid

1. ต้องชาร์จจึงจะคุ้มค่า

PHEV ถูกออกแบบมาให้รับไฟจากภายนอก หากซื้อมาแล้วไม่ค่อยเสียบชาร์จ ผู้ใช้อาจไม่ได้รับประโยชน์หลักของระบบ

ก่อนซื้อควรประเมินว่า

• สามารถชาร์จที่บ้านได้หรือไม่
• ที่ทำงานมีจุดชาร์จหรือไม่
• มีเวลาชาร์จเป็นประจำหรือไม่
• ระยะทางประจำวันอยู่ในช่วง EV หรือไม่

2. มีทั้งค่าไฟและค่าน้ำมัน

ผู้ใช้ต้องบริหารพลังงาน 2 ประเภท และควรพิจารณาต้นทุนจริงจาก

• อัตราค่าไฟ
• ราคาน้ำมัน
• ประสิทธิภาพในโหมดไฟฟ้า
• อัตราสิ้นเปลืองเมื่อเครื่องยนต์ทำงาน
• ความถี่ในการชาร์จ
• ระยะทางที่ใช้ในแต่ละวัน

3. ระบบซับซ้อนกว่า

รถมีทั้งระบบเครื่องยนต์ ระบบไอเสีย ระบบเชื้อเพลิง มอเตอร์ แบตเตอรี่แรงดันสูง และอุปกรณ์ชาร์จ จึงมีชิ้นส่วนและระบบที่ต้องตรวจสอบมากกว่ารถ EV

4. ยังต้องบำรุงรักษาเครื่องยนต์

แม้ใช้ไฟฟ้าบ่อย รถยังต้องเปลี่ยนน้ำมันเครื่อง ไส้กรอง และดูแลเครื่องยนต์ตามระยะที่ผู้ผลิตกำหนด

ผู้ใช้ไม่ควรละเลยการบำรุงรักษาเพียงเพราะเครื่องยนต์ทำงานไม่บ่อย

5. น้ำหนักมาก

การมีทั้งแบตเตอรี่ มอเตอร์ เครื่องยนต์ และถังน้ำมันทำให้รถ PHEV มักมีน้ำหนักมากกว่ารถรุ่นเครื่องยนต์หรือ HEV ที่มีขนาดใกล้เคียงกัน

น้ำหนักอาจส่งผลต่อ

• อัตราสิ้นเปลือง
• ยาง
• การเบรก
• การควบคุมรถ
• พื้นที่บรรทุก
• น้ำหนักบรรทุกสูงสุด

6. พื้นที่สัมภาระอาจลดลง

รถบางรุ่นต้องติดตั้งแบตเตอรี่หรืออุปกรณ์ระบบไฟฟ้าใต้พื้นหรือท้ายรถ ทำให้พื้นที่เก็บสัมภาระหรือถังน้ำมันมีขนาดลดลง

7. ราคาซื้ออาจสูงกว่า Hybrid

แบตเตอรี่ขนาดใหญ่และอุปกรณ์ชาร์จทำให้ PHEV บางรุ่นมีราคาสูงกว่า HEV หรือรถเครื่องยนต์ที่มีขนาดใกล้เคียงกัน

ควรคำนวณว่าการประหยัดพลังงานสามารถชดเชยส่วนต่างราคาได้หรือไม่ตลอดช่วงเวลาที่วางแผนถือครองรถ

8. อัตราสิ้นเปลืองที่โฆษณาอาจไม่ตรงกับการใช้งานของทุกคน

ตัวเลขอัตราสิ้นเปลืองของ PHEV อาจรวมช่วงที่รถใช้ไฟฟ้าและช่วงที่ใช้เครื่องยนต์ หากผู้ใช้ไม่ชาร์จหรือเดินทางไกลเกินระยะ EV เป็นประจำ ผลลัพธ์จริงอาจต่างจากตัวเลขที่ระบุอย่างมาก

EPA จึงแสดงข้อมูลประสิทธิภาพของ PHEV แยกระหว่างการทำงานด้วยไฟฟ้ากับการใช้เชื้อเพลิง เพื่อให้เห็นว่ารถมีพฤติกรรมต่างกันในแต่ละโหมด

9. ยังมีไอเสียเมื่อเครื่องยนต์ทำงาน

PHEV ไม่มีไอเสียจากปลายท่อเฉพาะเมื่อใช้ไฟฟ้าล้วน แต่เมื่อเครื่องยนต์ทำงาน รถจะมีการปล่อยไอเสียตามประสิทธิภาพและปริมาณเชื้อเพลิงที่ใช้

PHEV ต้องชาร์จทุกวันหรือไม่?

ไม่จำเป็นต้องชาร์จทุกวันในเชิงการทำงาน เพราะรถยังสามารถใช้เครื่องยนต์ได้ แต่การชาร์จเป็นประจำจะช่วยให้ใช้ข้อดีของ PHEV ได้เต็มที่กว่า

ความถี่ที่เหมาะสมขึ้นอยู่กับ

• ระยะทางที่ใช้ต่อวัน
• ความจุแบตเตอรี่
• ระยะไฟฟ้าของรถ
• ค่าไฟ
• จุดชาร์จที่มี
• ตารางการเดินทาง

แนวทางทั่วไปคือชาร์จเมื่อสะดวกและเมื่อพลังงานลดลง โดยปฏิบัติตามคำแนะนำของผู้ผลิต ไม่จำเป็นต้องรอให้แบตเตอรี่เหลือน้อยมากทุกครั้ง

หากไม่ชาร์จ PHEV ยังขับได้หรือไม่?

โดยทั่วไปยังสามารถขับได้ เพราะระบบจะใช้เครื่องยนต์และทำงานคล้ายรถ Hybrid เมื่อพลังงานที่จัดไว้สำหรับโหมด EV ลดลง

อย่างไรก็ตาม การไม่ชาร์จเป็นประจำอาจทำให้

• ใช้น้ำมันมากขึ้น
• เสียประโยชน์จากระยะไฟฟ้า
• แบกน้ำหนักแบตเตอรี่โดยไม่ได้ใช้เต็มที่
• ค่าใช้จ่ายจริงไม่คุ้มกับราคาที่เพิ่มขึ้น

ผู้ที่ไม่มีจุดชาร์จและไม่คิดว่าจะชาร์จเป็นประจำอาจเหมาะกับ HEV มากกว่า

PHEV ชาร์จด้วยเครื่องชาร์จแบบใด?

รถ PHEV ส่วนใหญ่รองรับการชาร์จกระแสสลับหรือ AC ผ่าน

• ปลั๊กหรืออุปกรณ์ชาร์จแบบพกพาที่ผู้ผลิตรับรอง
• Wall Charger
• สถานีชาร์จ AC สาธารณะ

รถ PHEV บางรุ่นรองรับ DC Fast Charging แต่ไม่ใช่ทุกคัน ก่อนซื้อควรตรวจสอบ

• หัวชาร์จที่รองรับ
• กำลังชาร์จ AC สูงสุด
• รองรับ DC หรือไม่
• ระยะเวลาชาร์จ
• อุปกรณ์ชาร์จที่แถม
• ค่าติดตั้งเครื่องชาร์จที่บ้าน

กำลังไฟของสถานีที่สูงกว่ากำลังรับสูงสุดของรถไม่ได้ทำให้รถชาร์จได้เร็วเกินข้อจำกัดของระบบภายในรถ

การชาร์จ PHEV ที่บ้านปลอดภัยหรือไม่?

ปลอดภัยเมื่อระบบไฟและอุปกรณ์ติดตั้งถูกต้องตามมาตรฐาน ควรให้ช่างผู้มีความรู้ตรวจสอบ

• ขนาดสายไฟ
• เบรกเกอร์
• ระบบสายดิน
• อุปกรณ์ป้องกันไฟรั่ว
• ตำแหน่งติดตั้ง
• ความสามารถของมิเตอร์
• การป้องกันน้ำและความชื้น
• การระบายความร้อน

ไม่ควรใช้ปลั๊กพ่วง สายไฟที่ไม่ได้มาตรฐาน หรือดัดแปลงอุปกรณ์ชาร์จเอง

ระยะทางไฟฟ้าของ PHEV ดูอย่างไร?

ควรตรวจสอบว่าตัวเลขทดสอบด้วยมาตรฐานใด เช่น

• NEDC
• WLTP
• EPA
• CLTC

ตัวเลขจากคนละมาตรฐานไม่ควรนำมาเปรียบเทียบโดยตรง เพราะวิธีและเงื่อนไขทดสอบต่างกัน

ระยะทางจริงอาจลดหรือเพิ่มตาม

• ความเร็ว
• การจราจร
• อุณหภูมิ
• การใช้เครื่องปรับอากาศ
• น้ำหนักบรรทุก
• สภาพถนน
• แรงดันลมยาง
• รูปแบบการเร่งและเบรก
• อายุและอุณหภูมิของแบตเตอรี่

ก่อนซื้อควรดูทั้งระยะทางตามมาตรฐานและรีวิวการใช้งานที่มีเส้นทางใกล้เคียงกับชีวิตจริงของคุณ

วิธีใช้ PHEV ให้ประหยัด

ชาร์จเป็นประจำ

การชาร์จหลังใช้งานช่วยให้มีพลังงานพร้อมสำหรับการเดินทางครั้งถัดไป และลดโอกาสที่เครื่องยนต์จะต้องทำงานในเส้นทางประจำวัน

วางแผนให้ระยะทางประจำวันอยู่ในช่วง EV

หากระยะทางไป–กลับใกล้เคียงกับระยะไฟฟ้าของรถ PHEV จะสามารถใช้ประโยชน์จากแบตเตอรี่ได้มาก

ใช้โหมดขับขี่ให้เหมาะสม

รถบางรุ่นมีโหมด EV, Auto, Hybrid, Save หรือ Charge ควรอ่านคู่มือเพื่อเข้าใจว่าระบบแต่ละโหมดบริหารแบตเตอรี่อย่างไร

ไม่เร่งและเบรกอย่างรุนแรงโดยไม่จำเป็น

การขับอย่างนุ่มนวลช่วยลดการใช้พลังงานทั้งในโหมดไฟฟ้าและโหมดเครื่องยนต์

ใช้ Regenerative Braking อย่างเหมาะสม

การคาดการณ์การจราจรและชะลอรถล่วงหน้าช่วยให้ระบบนำพลังงานกลับมาได้มากกว่าการเบรกฉุกเฉิน

รักษาแรงดันลมยาง

ลมยางที่ไม่เหมาะสมเพิ่มแรงต้านการหมุนและส่งผลต่อการใช้พลังงาน

บำรุงรักษาตามกำหนด

ดูแลทั้งระบบเครื่องยนต์ ระบบไฟฟ้า ยาง เบรก และระบบระบายความร้อนของแบตเตอรี่ตามคู่มือ

Plug-in Hybrid เหมาะกับใคร?

ผู้ที่ชาร์จรถที่บ้านได้

การมีพื้นที่จอดและระบบไฟที่เหมาะสมทำให้ชาร์จรถได้สม่ำเสมอและสะดวกที่สุด

ผู้ที่เดินทางระยะสั้นในวันทำงาน

หากระยะทางประจำวันอยู่ในระยะ EV ผู้ใช้อาจใช้ไฟฟ้าเป็นหลักได้เกือบทุกวัน

ผู้ที่เดินทางไกลเป็นครั้งคราว

รถ PHEV ช่วยให้ใช้ไฟฟ้าในวันปกติและใช้เครื่องยนต์เมื่อเดินทางไกล โดยไม่ต้องพึ่งสถานีชาร์จตลอดเส้นทาง

ผู้ที่ยังไม่พร้อมใช้ EV เต็มรูปแบบ

เหมาะกับผู้ที่สนใจการขับด้วยไฟฟ้า แต่ยังกังวลเรื่องสถานีชาร์จ ระยะทาง หรือเส้นทางที่ไม่แน่นอน

ครอบครัวที่ใช้รถคันเดียว

หากรถคันเดียวต้องรองรับทั้งการเดินทางในเมืองและการเดินทางต่างจังหวัด PHEV อาจให้ความยืดหยุ่นมากกว่า EV ในบางพื้นที่

ผู้ที่พร้อมบริหารการชาร์จและการบำรุงรักษา

ผู้ใช้ควรยอมรับว่าต้องดูแลทั้งระบบไฟฟ้าและเครื่องยนต์ พร้อมสร้างพฤติกรรมการเสียบชาร์จเป็นประจำ

Plug-in Hybrid อาจไม่เหมาะกับใคร?

ผู้ที่ไม่มีสถานที่ชาร์จประจำ

หากไม่สามารถชาร์จที่บ้าน ที่ทำงาน หรือจุดที่ใช้เป็นประจำ ประโยชน์ของ PHEV อาจลดลง

ผู้ที่ไม่ต้องการเสียบชาร์จ

ผู้ที่ต้องการความประหยัดโดยไม่ต้องเปลี่ยนพฤติกรรมอาจเหมาะกับ HEV มากกว่า

ผู้ที่เดินทางไกลทุกวันเกินระยะ EV มาก

หากต้องใช้เครื่องยนต์เกือบตลอดเส้นทาง ควรเปรียบเทียบอัตราสิ้นเปลืองหลังแบตเตอรี่ลดลงกับ HEV และรถเครื่องยนต์โดยตรง

ผู้ที่ต้องการระบบขับเคลื่อนเรียบง่าย

รถ EV มีจำนวนชิ้นส่วนของระบบขับเคลื่อนน้อยกว่าโดยทั่วไป ส่วน PHEV ต้องดูแลทั้งระบบเครื่องยนต์และระบบไฟฟ้า

ผู้ที่มีจุดชาร์จพร้อมและไม่ต้องเดินทางไกลมาก

ในกรณีนี้ รถ EV อาจให้ประโยชน์ด้านการขับด้วยไฟฟ้าและการบำรุงรักษามากกว่า

ก่อนซื้อ Plug-in Hybrid ควรตรวจสอบอะไร?

1. ระยะไฟฟ้าจริง

เปรียบเทียบระยะไฟฟ้ากับระยะทางไป–กลับในชีวิตประจำวัน และตรวจสอบมาตรฐานการทดสอบ

2. อัตราสิ้นเปลืองหลังพลังงาน EV ลดลง

ตัวเลขนี้มีความสำคัญสำหรับผู้ที่เดินทางไกล เพราะสะท้อนประสิทธิภาพเมื่อรถต้องใช้เครื่องยนต์มากขึ้น

3. ความเร็วและเงื่อนไขของโหมด EV

รถบางรุ่นสามารถใช้ไฟฟ้าได้ในความเร็วสูง ขณะที่บางรุ่นอาจสั่งเครื่องยนต์ทำงานง่ายกว่าเมื่อเร่งแรงหรือใช้โหมดเฉพาะ

4. กำลังชาร์จและระยะเวลาชาร์จ

แบตเตอรี่ใหญ่ไม่ได้หมายความว่าจะชาร์จเร็ว ควรดูความสามารถของเครื่องชาร์จภายในรถร่วมด้วย

5. พื้นที่ห้องโดยสารและสัมภาระ

ตรวจสอบว่าการติดตั้งแบตเตอรี่ส่งผลต่อพื้นที่เบาะหลังหรือห้องเก็บสัมภาระหรือไม่

6. การรับประกัน

ควรอ่านรายละเอียดของ

• การรับประกันตัวรถ
• การรับประกันแบตเตอรี่
• การรับประกันมอเตอร์และอินเวอร์เตอร์
• เกณฑ์ความเสื่อมของแบตเตอรี่
• ระยะทางสูงสุดที่รับประกัน
• เงื่อนไขรถใช้เชิงพาณิชย์
• เงื่อนไขเมื่อไม่ได้เข้าศูนย์ตามกำหนด

7. ค่าใช้จ่ายในการบำรุงรักษา

สอบถามค่าเช็กระยะ น้ำมันเครื่อง ของเหลว ระบบหล่อเย็นแบตเตอรี่ และอะไหล่ที่มีรอบเปลี่ยน

8. เครือข่ายบริการและอะไหล่

ตรวจสอบว่าศูนย์ใกล้บ้านสามารถซ่อมระบบแรงดันสูงและแบตเตอรี่ได้หรือไม่ รวมถึงระยะเวลารออะไหล่

9. ราคาเครื่องชาร์จและค่าติดตั้ง

บางแคมเปญรวม Wall Charger แต่ไม่รวมค่าเดินสายหรือการปรับปรุงระบบไฟทั้งหมด ต้องอ่านเงื่อนไขให้ชัดเจน

10. ราคาประกันภัยและมูลค่าขายต่อ

ควรขอใบเสนอราคาประกันภัยและสำรวจตลาดรถมือสองก่อนตัดสินใจ โดยเฉพาะรถรุ่นใหม่ที่ยังไม่มีประวัติราคาขายต่อมากนัก

วิธีเลือก EV, Hybrid หรือ PHEV

เลือก Hybrid เมื่อ

• ไม่มีจุดชาร์จประจำ
• ไม่ต้องการเสียบปลั๊ก
• ต้องการประหยัดกว่ารถน้ำมัน
• เดินทางไกลเป็นประจำ
• ต้องการรูปแบบการใช้งานที่ไม่ต้องเปลี่ยนมาก

เลือก Plug-in Hybrid เมื่อ

• ชาร์จที่บ้านหรือที่ทำงานได้
• ระยะทางประจำวันอยู่ในช่วงไฟฟ้าของรถ
• มีเดินทางไกลเป็นบางครั้ง
• ต้องการลดการใช้น้ำมัน
• ยังไม่พร้อมพึ่งรถ EV เพียงอย่างเดียว

เลือกรถยนต์ไฟฟ้าเมื่อ

• มีจุดชาร์จที่บ้านหรือจุดชาร์จประจำ
• เส้นทางส่วนใหญ่อยู่ในระยะของรถ
• ต้องการใช้ไฟฟ้า 100%
• ไม่ต้องการดูแลเครื่องยนต์
• พร้อมวางแผนการชาร์จเมื่อเดินทางไกล

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับ Plug-in Hybrid

สรุป Plug-in Hybrid เหมาะกับคุณหรือไม่?

Plug-in Hybrid หรือ PHEV คือรถที่รวมเครื่องยนต์ มอเตอร์ไฟฟ้า แบตเตอรี่แรงดันสูง ถังน้ำมัน และช่องเสียบชาร์จไว้ในคันเดียว

ความแตกต่างสำคัญของรถแต่ละประเภทคือ

• Hybrid: มีเครื่องยนต์และมอเตอร์ แต่เสียบชาร์จไม่ได้
• Plug-in Hybrid: มีเครื่องยนต์และมอเตอร์ พร้อมเสียบชาร์จได้
• EV: ใช้มอเตอร์และแบตเตอรี่ ไม่มีเครื่องยนต์และไม่เติมน้ำมัน

PHEV จะเหมาะเป็นพิเศษกับผู้ที่มีจุดชาร์จประจำ ใช้รถระยะสั้นในวันทำงาน และเดินทางไกลเป็นบางครั้ง เพราะสามารถใช้ไฟฟ้าในชีวิตประจำวัน พร้อมมีเครื่องยนต์รองรับเมื่อเดินทางเกินระยะของแบตเตอรี่

อย่างไรก็ตาม รถประเภทนี้ไม่ได้ประหยัดโดยอัตโนมัติ หากไม่ชาร์จเป็นประจำ ผู้ใช้อาจต้องแบกน้ำหนักของแบตเตอรี่และระบบไฟฟ้าโดยใช้เครื่องยนต์เป็นส่วนใหญ่

ก่อนตัดสินใจ ควรเปรียบเทียบระยะทางประจำวัน ความสะดวกในการชาร์จ อัตราสิ้นเปลืองเมื่อแบตเตอรี่ลดลง ค่าไฟ ค่าน้ำมัน ค่าบำรุงรักษา การรับประกัน และราคาตัวรถ เพื่อดูว่า PHEV, HEV หรือ EV รูปแบบใดเหมาะกับการใช้งานจริงมากที่สุด

แหล่งอ้างอิง

1. U.S. Department of Energy. How Do Plug-In Hybrid Electric Cars Work? Alternative Fuels Data Center. https://afdc.energy.gov/vehicles/how-do-plug-in-hybrid-electric-cars-work
2. U.S. Department of Energy. Plug-In Hybrid Electric Vehicles. Alternative Fuels Data Center. https://afdc.energy.gov/vehicles/electric-basics-phev
3. U.S. Department of Energy. How Do Hybrid Electric Cars Work? Alternative Fuels Data Center. https://afdc.energy.gov/vehicles/how-do-hybrid-electric-cars-work
4. U.S. Department of Energy. Hybrid Electric Vehicles. Alternative Fuels Data Center. https://afdc.energy.gov/vehicles/electric-basics-hev
5. U.S. Department of Energy. All-Electric Vehicles. Alternative Fuels Data Center. https://afdc.energy.gov/vehicles/electric-basics-ev
6. U.S. Environmental Protection Agency. Electric & Plug-In Hybrid Electric Vehicles. U.S. EPA. https://www.epa.gov/greenvehicles/electric-plug-hybrid-electric-vehicles
7. U.S. Environmental Protection Agency. Plug-in Hybrid Electric Vehicle – Learn More About the New Label. U.S. EPA. https://www.epa.gov/fueleconomy/plug-hybrid-electric-vehicle-learn-more-about-new-label
8. U.S. Department of Energy. Plug-In Electric Vehicles and Batteries. Department of Energy. https://www.energy.gov/cmei/vehicles/plug-electric-vehicles-and-batteries

ติดต่อเรา | จองซื้อ & ทดลองขับ

อยากเป็นเจ้าของหรือสนใจทดลองขับรถยนต์ไฟฟ้า Denza รถยนต์ไฟฟ้าหรูที่ตอบโจทย์ทั้งครอบครัวและสมรรถนะขั้นสุด ติดต่อ Denza BD Ultimate ได้ทุกสาขาพร้อมทีมงานให้คำปรึกษาและบริการครบวงจร

• สถานที่
  • สาขาสงขลา: 312 หมู่ 7 ตำบลท่าช้าง อำเภอบางกล่ำ จังหวัดสงขลา 90110
  • สาขาภูเก็ต: 99/99 หมู่ 5 ตำบลรัษฎา อำเภอเมืองภูเก็ต จังหวัดภูเก็ต 83000
• Facebook: Denza BD Ultimate
• Instagram: Denza BD Ultimate
• Youtube: Denza BD Ultimate
• Tiktok: Denza BD Ultimate
• LINE: Denza BD Ultimate
• Website: www.denzabdultimate.com/th/
• ทดลองขับ: คลิกเลย!